4 października - Światowy Dzień Zwierząt

2018-10-03 (data modyfikacji: 2018-10-04)

Mirella Michalewska

O korzyściach płynących z pracy terapeutycznej z udziałem zwierząt  w przypadku dzieci ze specjalnymi potrzebami intelektualnymi.
 

Istnieje wiele różnych rodzajów terapii wspierających osoby ze specjalnymi potrzebami intelektualnymi oraz emocjonalnymi. Wśród nich wymienia się terapię z udziałem zwierząt – mam pewność, że jest ona niezwykle skuteczna. Można pracować z różnymi zwierzętami: końmi (hipoterapia), kotami (felinoterapia), osłami (onoterapia), delfinami (delfinoterapia), psami (dogoterapia). W tym artykule omówię szerzej dogoterapię w kontekście wspierania rozwoju emocjonalnego dzieci ze specjalnymi potrzebami intelektualnymi.

W każdym procesie uzdrawiania najważniejszy jest pacjent – w tym przypadku dziecko – odbiorca terapii. To właśnie do niego, do podmiotu, dobieramy cele, narzędzia, metody i sposoby oddziaływania. W terapii z udziałem zwierząt mamy do czynienia z dwoma podmiotami: osobą i zwierzęciem. Oczywiście cele terapeutyczne dobierane są do pacjenta. Zwierzę wspiera leczenie, a terapię prowadzi specjalista w danej dziedzinie, np. psycholog, pedagog czy fizjoterapeuta mający uprawnienia i wiedzę z zakresu kynoterapii, hipoterapii lub innej.

Animaloterapia (animal – ang. zwierzę), czyli zooterapia przynosi pozytywne efekty, ponieważ obecność zwierzęcia wywołuje inne nastawienie pacjenta do pracy niż w warunkach stałych (czyli w gabinecie terapeutycznym wyposażonym w specjalistyczne sprzęty, przedmioty i pomoce dydaktyczne stosowane w pracy z osobami z niepełnosprawnością intelektualną, fizyczną lub z innym rodzajem zaburzeń). Przebywanie w towarzystwie psa wzbudza taki rodzaj emocji, które prawdopodobnie nie pojawiłyby się, gdybyśmy oddziaływali na dziecko bez wsparcia czworonoga. Praca ze zwierzęciem oddziałuje na psychikę człowieka na wiele sposobów: pobudza zmysły, wzbudza radość, motywuje do działania, ukierunkowuje i podtrzymuje uwagę, daje poczucie bezpieczeństwa, zaspokaja potrzebę więzi emocjonalnej, redukuje stres, ułatwia nawiązywanie kontaktów społecznych, rozwija funkcje poznawcze, pobudza spontaniczną aktywność, ułatwia pokonywanie lęku, uczy empatii, rozwija umiejętność komunikacji, podnosi poczucie własnej wartości oraz udziela wsparcia w trudnych chwilach, w tym podczas choroby. Nie znam innej tak silnie i wszechstronnie oddziałującej na emocje człowieka „pomocy dydaktycznej”. 

Praca dogoterapeutyczna ma bardzo wiele zalet, szczególnie istotnych dla terapii dzieci, które wykazują zaburzenia sfery emocjonalnej: są lękliwe, nieśmiałe, wycofane, mają problemy w nawiązywaniu interakcji społecznych, podtrzymywaniu rozmowy, mają niskie poczucie własnej wartości, doświadczyły sytuacji silnie stresujących lub traumatycznych, a także dla dzieci nerwowych, agresywnych, wykazujących brak kontroli własnego zachowania i popędów. 

Aby zaistniała prawdziwa relacja pomiędzy uczestnikami terapii, a tym samym, aby oddziaływanie na emocje dziecka przy udziale psa było skuteczne, muszą być spełnione warunki zapewniające bezpieczeństwo wszystkim biorącym udział w terapii. Należy do nich przede wszystkim wiedza i umiejętności dogoterapeuty, dobrze przygotowany pies oraz pacjent, którego stan zdrowia pozwala na kontakt ze zwierzętami. Jeśli wszystkie te warunki zostaną spełnione, po sformułowaniu celów terapeutycznych, można rozpocząć terapię. Będzie ona owocna, jeśli dziecku będzie towarzyszył ktoś, kto bezwarunkowo je kocha – a taką istotą jest właśnie pies.

 
Bibliografia: D. Ustjan, Korzyści płynące z posiadania zwierząt domowych [w:] Czy zwierzęta potrafią leczyć?, PRZYJACIEL, Fundacja Pomocy Osobom Niepełnosprawnym, Warszawa 2006, s. 9.
 

Mirella Michalewska

Pedagog specjalny, dogoterapeuta, trenerka psów, szkoleniowiec kadry pedagogicznej i rodziców w zakresie zagadnień pedagogiki specjalnej. Wykładowca, nauczyciel wspomagający, członek Jeleniogórskiego Stowarzyszenia SODALIS.

 

 

 

Polecamy:

Za co kochają nas zwierzeta

Celem publikacji "Pewny start. Poznać i zrozumieć uczucia. Za co kochają nas zwierzęta" jest ukazanie świata uczuć zwierząt i uwrażliwienie uczniów na sygnały płynące z ich strony.
 
Publikacja zawiera 13 opowiastek o takich zwierzętach jak:
• kot
• pies
• świnka morska
• koń
• kura
• owca
• delfin
• tygrys.
 
Materiały mogą być wykorzystane w pracy:
• z osobami o różnym poziomie niepełnosprawności intelektualnej (od lekkiego po znaczny)
• z osobami ze spektrum autyzmu.
 
      

 

 

 

 

 

Zobacz więcej aktualności